Categorieën
Gezien in het nieuws

Inwoners Nijmegen graven naar tempelcomplex

Inwoners van de stad Nijmegen mogen onder begeleiding van een archeoloog op een archeologische zoekplaats meegraven naar een Romeins tempelcomplex. Ook leerlingen van basisscholen brengen een bezoek aan de opgraving en zullen ook zelf na een korte cursus wat opgravingswerk verrichten.

Lees verder…

Categorieën
Gezien in het nieuws

Toch geen rechtzaak over Jezus Christus

Het Internationaal Strafhof in Den Haag heeft een Keniaanse advocaat moeten teleurstellen: het proces tussen de Romeinen en Jezus Christus wordt niet overgedaan. De advocaat had deze rechtszaak geeist omdat volgens hem de rechten van de mens tijdens de rechtszaak en terechtstelling van Jezus Christus zijn geschonden. Het Internationaal Strafhof kon hier echter niets aandoen omdat zij, naar eigen zeggen, alleen bevoegd zijn te oordelen in rechtzaken tussen twee staten.

Lees meer

Categorieën
Achter het nieuws

Er is er één jarig, hoera, hoera

Wat hebben Rupert Grint, Emile Roemer en Inge de Bruijn gemeen? Alle drie vieren ze vandaag hun verjaardag. Bij verjaardagen denkt men meteen aan taart, cadeau’s en bosjes bloemen. Hoe zijn deze verjaardagen ontstaan?

In de prehistorie en de vroegste geschiedenis had de gewone mens nog geen tijdsbesef of kalender en werden verjaardagen dus niet gevierd. Sinds er kalenders zijn en er dus een mogelijkheid was om vast te stellen wanneer iemands verjaardag is, komen er mensen bij een op iemand verjaardag. Niet om feest te vieren, maar om duistere wezens weg te jagen door een hoop herrie te maken, op je verjaardag konden deze je immers het gemakkelijkst je meester worden. Vanaf wanneer verjaardagsfeesten werden gevierd is onduidelijk.

De Griekse geschiedschrijver Herodotos is waarschijnlijk één van de oudste bronnen die schrijft over verjaardagen. In zijn Historiën over de Perzische Oorlog Boek 1 passage 133 schreef Herodotos het volgende:

“Van alle dagen behoort ieder diegene het meest te eren, waarop hij geboren werd. Op deze dag zetten zij een veel rijkere maaltijd voor dan anders. De rijken onder hen laten een os, een paard, een kameel of een ezel in zijn geheel braden in een haard en eten dat op; de armen daarentegen eten het klein vee op”

Als je de Bijbel als bron voor geschiedenis zou mogen aannemen (hierover is immers een discussie gaande) vierden de Egyptenaren hun verjaardag ook al. In Genesis 40:20 staat het volgende geschreven over de farao van Egypte:

“And it came to pass the third day, which was Pharaoh’s birthday, that he made a feast unto all his servants…”

Ook in het Nieuwe Testament schrijft Mattheus over een verjaardag, namelijk de verjaardag van de tetrarch (vazalvorst van het Romeinse Rijk) Herodus Antipas:

“But when Herod’s birthday was kept, the daughter of Herodias danced before them and she pleased Herod.”

In het vervolg belooft Herodus aan de dochter van Herodias alles wat zij wil, waarop zij zegt dat ze het hoofd van Johannes de Doper wil hebben. Herodus gehoorzaamt daarop en de dood van Johannes de Doper was in feit dus te danken aan een verjaardagsfeestje.

Hoewel er dus ook in het gebied dat nu Israël heet verjaardagen gevierd werden was dat geen gewoonte in de hele wereld. De Romeinen vierden wel verjaardagen, maar hoe deze zijn ontstaan is ook onbekend. Waarschijnlijk werden eerst alleen de verjaardagen van goden gevierd, zoals bijvoorbeeld die van Mathras op 25 december, en hebben keizers en andere hoge burgers dit ritueel op den duur overgenomen, voordat ook de gewone burgers het overnamen.

De precieze oorsprong van het vieren van een verjaardag is dus onduidelijk. De Egyptenaren en de Persen vierden al verjaardagen en ook in de Romeinse wereld deden ze dat. Maar waarom we onze verjaardag zijn gaan vieren, en dus niet vreesden zoals de oudere volkeren dat deden, is niet bekend.

 

 

Categorieën
Gezien in het nieuws

Romeins schip gevonden in Italië

Aan de Italiaanse kust bij het stad Varazze vlakbij Genova is een Romeins handelschip gevonden, aldus de Italiaanse krant La Repubblica. Het was al zo’n tachtig jaar bekend dat er iets in de zee lag, omdat regelmatig Romeinse artefacten in de netten van vissers terecht waren gekomen. Dit jaar is daarom begonnen aan een archeologisch onderzoek met duikers van de politie.

Het gevonden schip lijkt goed geconserveerd. Ook zijn er verschillende kruiken boven water gekomen. Geschat wordt dat er circa 200 kruiken op het schip aanwezig waren en dat deze gevuld waren met graan, olie en wijn. Deze kruiken bewijzen dat het schip een handelsschip betreft en archeologen hopen met deze vondsten meer informatie te verwerven over de Romeinse handel tussen de Romeinse provincie Hispania (het huidige Spanje) en de Italiaanse vasteland.

Het schip komt mogelijk uit de eerste eeuw voor Christus en voer tijdens de heerschappij van Keizer Augustus. Omdat het schip zo goed bewaard is en een groot aantal artefacten bevat, wordt het beschouwd als een zeer belangrijke archeologische vondst.

Bron: Varazze, un tesore in mare ritrovata nave del primo secolo – La Repubblica (06-08-2012)

 

Categorieën
Achter het nieuws

Damnatio memoriae

Damnatio memoriae is de vernietiging en uitwissing van alles wat aan een bepaald persoon kan doen herinneren. Deze straf was één van de zwaarste binnen de Romeinse samenleving, omdat eer en trots voor een Romeins burger zeer belangrijk was en men na de dood ook herinnerd wilde worden. Dit werd door deze straf allemaal weggenomen.

De damnatio memoriae werd uitgeroepen door de Romeinse senaat over burgers die hoogverraad hadden gepleegd en zo tot staatsvijand werden genoemd. Maar ook keizers die hun positie misbruikt hadden en daarom door de staats onwaardig werden geacht om herinnerd te worden. Nadat de straf was uitgesproken, meestal na het overlijden van de misdadiger, begon men met het schrappen van de naam uit de geschriften, beitelde het de namen weg uit monumenten en ook de gezichten van de keizers werden van de munten weggevijld. Alle bezittingen van de persoon werden afgenomen en familieleden mochten de voornaam van de gestrafte niet meer gebruiken.

Toch is het de Romeinse staat niet altijd goed gelukt om de damnatio memoriae perfect uit te voeren. Zo zijn de keizers Caligula en Nero ook ooit het slachtoffer geworden van deze straf, toch zijn hun namen nog bij ons bekend en zijn er nog beelden gevonden, die eigenlijk vernietigd hadden moeten zijn. Maar de straf om de nagedachtenis van misdadigers te verdoemen heeft ook na de val van het Romeinse Rijk nog meer slachtoffers gemaakt.

In de veertiende eeuw werd over Marino Faliero de damnatio memoriae uitgesproken. Marine Faliero was Doge (leider van de Republiek van Venetië) maar hij wilde zich ontdoen van de machtsbeperkingen die hem waren opgelegd. Daarom deed hij in 1355 een poging tot een staatsgreep, maar deze mislukte. Marine Faliero werd ter dood veroordeeld en zijn standbeelden werden verwijderd.

Recenter werd de Rus Nikolaj Jezjov ook slachtoffer van de damnatio memoriae. Jezjov was een groot aanhanger van Joseph Stalin. Toen er in 1936 een vacature was als hoofd van de NKVD, het machtigste orgaan in de Sovjet-Unie dat vijanden van de communistische staat opspoorde, gaf Stalin deze baan aan Jezjov. Als hoofd van de NKVD was Jezjov verantwoordelijk voor de grote aantallen executies die werden uitgevoerd tijdens de Grote Zuivering, zodat Stalin steeds minder politieke tegenstanders had.

Jezjov kreeg zelf steeds meer macht en in 1937 liet hij een standbeeld van zichzelf plaatsen naast dat van Stalin. Dit viel bij Stalin niet in goede aarde en toen hij minder behoefte had aan de zuiveringen van de NKVD besloot hij te laten zien dat zelfs het hoofd van de NKVD niet ongestoord zijn gang kon gaan. In 1939 zorgde Stalin ervoor dat Jezjov al zijn politieke functies verloor en een dag later werd hij gearresteerd. Vervolgens werd zijn naam van alle staatsdocumenten verwijderd en zelfs foto’s waar hij op stond werden bewerkt. Hieronder zie je aan de linkerkant de originele foto en aan de rechterkant de foto die bewerkt is, als gevolg van de damnatio memoriae.

Damnatio memoriae   Damnatio memoriae

 

 

Categorieën
Achter het nieuws

History of the City of London

De stad Londen is niet hetzelfde als de City of London. Zo heeft de City of London een kleine 11.000 inwoners terwijl de stad Londen een slordige 7.000.000 inwoners heeft. Wat is dan precies het verschil tussen deze twee.

Nadat de Romeinen in 43 n.Chr. onder leiding van keizer Claudius het water overgestoken waren naar Brittanië, stichtten ze aan de oever van de Thames een nederzetting. Deze nederzetting gaven ze de naam Londinium. Zeer snel groeide deze nederzetting uit tot de grootste stad van Britannië, omdat schepen vanuit het Europese vasteland daar het eiland het makkelijkst kunnen gebruiken. Echter, in 60 n.Chr. werd de stad verwoest door de Keltische koningin Boudicca van de Iceniërs. Het duurde zo’n tien jaar voordat de stad weer opgebouwd was, maar vervolgens groeide het inwonertal van de stad zeer snel. Rond 140 n.Chr. was het één van de grootste steden buiten Italia.

Na de val van het Romeinse Rijk werd Londinium bewoond door de Angelsaksen. De Angelsaksen verdeelden het gebied in verschillende koningschappen, waarbij de City of Londen onderdeel werd van het Kingdom of the East. Zo kwam de City of Londen onder leiding van de Koning van Essex. Het gebied binnen de oude Romeinse muren werd door hen gebruikt als koninklijk paleis. Toen de christelijke koning Aethelbert van Kent koning was liet hij de St. Paul Cathedrale bouwen. Dit bouwwerk staat nog steeds in het centrum van Londen.

In de elfde eeuw veroverde de Hertog van Normandië Willem de Veroveraar heel Britannië, behalve de City of London. De inwoners van deze stad verschanste zich achter haar stadmuren en voorkwamen zo dat Willem de Veroveraar de City of London kon innemen. Willem de Veroveraar en de burgers van de City of London kwamen uiteindelijk tot een compromis: de City of London zou Willem de Veroveraar als koning aanvaarden, zolang de koning de rechten van de stad zou accepteren. Dit is ook de reden dat als Queen Elizabeth II een bezoek wil brengen aan de City of London, zij toestemming moet vragen aan de burgemeester en mag zij niet in een gouden koets rijden. Dit is immers alleen voorbestemd voor de burgemeester van de City of London.

De echt grote groei van de City of Londen gebeurde tijdens de zestiende eeuw. Het leidde er uiteindelijk toe dat de City of Londen de grootste stad van West-Europa werd. Toch leefden de mensen nog steeds binnen de oude Romeinse stadsmuren die weliswaar door koning Alfred de Grote versterkt waren in de negende eeuw. Het feit dat het centrum van Londen zo dichtbevolkt was, was één van de redenen dat The Great Fire in 1666 meer dan 13.000 huizen vernietigde. Zelfs deze brand hield de bevolkingsgroei van Londen niet tegen.

Deze bevolkingsgroei ging door tot de achttiende eeuw toen de huizenprijzen plotseling abnormaal stegen. Veel centrum-bewoners verkochten vervolgens hun huizen aan bedrijven. Hierdoor is het historische City of Londen weer een belangrijk zakendistrict en handelscentrum geworden, nadat het bij de Romeinen ook al een belangrijke handelsplaats was geweest.

Ondanks het feit dat het nu een zakendistrict is, zijn nog veel historische gebouwen van het oudste deel van Londen bewaard gebleven. Het stratenplan van the City of London is zelfs nog vrijwel identiek aan dat van de Romeinen.

London is dus de grote stad en de City of London is een klein onderdeel, van niet meer dan één vierkante kilometer. Het verschil ontstond dus bij de Romeinse nederzetting Londinium. De Romeinen hebben gezorgd voor het ontstaan van de stad en hun stadsmuren hebben ervoor gezorgd dat het nooit is opgegaan in een ander rijk. Het feit dat de rechten van de City of London nog steeds geaccepteerd worden, maakt het een unieke vierkante kilometer in de Engeland en zelfs in de wereld.

Andere verschillen worden in het onderstaande filmpje van C.G.P. Grey verduidelijkt: